Kriter Dergi / sayi

10. Yılında 15 Temmuz’un Çok Yönlü Analizi

Wed, 01 Jul 2026 0:38:00 GMT

15 Temmuz, yalnızca klasik anlamda bir darbe teşebbüsü değildi. Darbe yöntemi kullanılarak Türkiye'nin bağımsızlığını ve kurumsal bütünlüğünü ortadan kaldırmayı amaçlayan bir işgal girişimiydi. Hedef yalnızca hükümeti iktidardan düşürmek değildi. Devlet kapasitesini ve işleyen kurumlarını felce uğratmak, millet iradesini etkisizleştirmek ve ülkeyi dış müdahalelere açık hale getirmek de bu darbe girişimi ile hedeflenmişti. Türkiye'nin bölgesel meselelerde bağımsız hareket etmesi, dış politikada kendi önceliklerini belirlemesi ve küresel sistemde daha etkin bir aktör olma arayışı çeşitli güç merkezlerinde rahatsızlığa yol açmıştı.

15 Temmuz Darbe Girişiminin Arendt-yen Okuması

Wed, 01 Jul 2026 0:01:00 GMT

15 Temmuz’u her yıl hatırlamak yetmez. O gece meydanlarda beliren kendiliğinden kamusal aklın canlılığını; körü körüne itaat etmeyen, birlikte düşünen ve hareket eden toplumsal birlik hâlini gündelik hayatta koruyabilmek ve yeniden üretebilmek asıl mesele olmalıdır. Arendt düşüncesinin 15 Temmuz mirası için bize bıraktığı belki de budur: Milli iradeyi ipotek altına almak isteyenlere karşı en kalıcı panzehir, kamusal alanı terk etmeyen, gerektiğinde belki de hiç tanımadığı ama ortak bir birlik duygusu etrafında birleştiği insanlarla omuz omuza “biz” olmayı bilen bir bilinçtir.

İllegal Örgütlenmelere Karşı Dirençli Devlet

Wed, 01 Jul 2026 0:02:00 GMT

Vatandaşlarının hak ve hürriyetlerini güvence altına alan, hukukla sınırlı ve fakat etkili bir devlet aygıtı tesis etmenin, FETÖ gibi yapılara karşı önleyici bir sistem oluşturduğunu söyleyebiliriz. Ve şüphesiz böyle bir hukuk düzenini kuracak normatif zeminin anayasaya bağlı olduğunu da belirtelim. Yasama ve yürütme organlarının etkinliği ve verimliliğini, yargı bağımsızlığını, hukuk devleti ilkesini, denge ve denetim mekanizmalarını tahkim edecek bir anayasayı hayata geçirmek 15 Temmuz’daki direniş ruhuna en uygun hareket biçimi olacaktır.

En Uzun Gece

Wed, 01 Jul 2026 0:28:00 GMT

Tarih, darbeleri ve direnişleri birlikte kaydeder. Milletler bu kayıtlar üzerinden kendilerini yeniden inşa eder. Türkiye, 15 Temmuz gecesiyle birlikte hem büyük bir acıyı hem de büyük bir onuru aynı anda yaşadı. Şehitler o onurun en ağır bedelini ödedi. Gaziler, o bedeli bedenlerinde taşıyor. Millet ise o geceyi hafızasından silmemek için her yıl meydanlara çıkıyor. 15 Temmuz’un “en uzun gece” olarak tarihe geçmesi tesadüf değildir. O gece, saat bazında diğer gecelerden uzun olmadı. Ancak içinde barındırdığı karar anları, çatışmalar, şehitlikler, dualar ve direniş, onu tarihin en ağır gecelerinden biri hâline getirdi.

15 Temmuz Sonrası Türkiye’nin Ortadoğu Siyaseti

Wed, 01 Jul 2026 0:13:00 GMT

15 Temmuz’daki başarısız darbe girişiminin ardından Türkiye’de toplumsal ve siyasal kodlar yeni bir paradigma ile kurgulanmaya başladı. Yaşanan radikal değişim, iç siyasette ve kurumların yapılandırılmasında etkisini açık bir şekilde gösterdiği gibi, Türkiye’nin uluslararası siyasete yaklaşımında ve dış politika pratiklerinde de benzer şekilde net bir biçimde hissedildi. Dış tehditlere karşı aksiyon alma biçiminin farklılaştığı bu yeni gerçeklikte, özellikle Ortadoğu’ya yönelik Ankara’nın stratejik tercihleri hem bölgenin kendi koşulları hem de ülke içindeki dönüşümle ciddi bir paralellik arz etti.

10. Yılında Türkiye Maarif Vakfı

Wed, 01 Jul 2026 0:09:00 GMT

Türkiye Maarif Vakfı’nın kuruluşu, uluslararası eğitim alanında uzun süredir eksikliği hissedilen ihtiyacın ürünü olmakla birlikte, kuruluş döneminin tarihi şartlarından da bağımsız değildir. Özellikle FETÖ'nün yurt dışındaki okul ağıyla ilgili ortaya çıkan sorunlar, Vakfın ilk yıllarında önemli sorumluluklar üstlenmesini beraberinde getirmiştir. Vakıf, birçok ülkede bu okulların devralınması ve yeniden yapılandırılması sürecini başarıyla yürütmüştür. On yıllık süreçte elliyi aşkın ülkede bu yapıya ait eğitim kurumlarının faaliyetleri tamamen veya kısmen sona erdirilmiş, FETÖ iltisaklı okul ağının büyük bölümü tasfiye edilmiştir.

Kamu Yönetimi Reformu İçin Bir Uyanış Çağrısı Olarak 15 Temmuz

Wed, 01 Jul 2026 0:11:00 GMT

Büyük krizler, çoğu zaman reformların en önemli tetikleyicileri olarak değerlendirilir. Devletler, rutin dönemlerde fark edemedikleri kurumsal eksiklikleri ancak büyük kırılmalar sonrasında görebilir ve bu deneyimleri, kapsamlı reform süreçleriyle iyileştirmeye çalışırlar. Türkiye açısından da 15 Temmuz melun darbe girişimi, böyle bir dönüm noktası olmuştur. 15 Temmuz, meşru siyaset ve Türk kamu yönetimi için bir uyanış çağrısı olmuş ve tabii ki bu süreç, pek çok değişimi ve dönüşümü de beraberinde getirmiştir.

10. Yılında 15 Temmuz: Milli İradenin Tarihsel Tahkimi

Wed, 01 Jul 2026 0:18:00 GMT

15 Temmuz’un onuncu yılında tarihsel perspektif daha berrak hâle gelmektedir. Osmanlı’nın son döneminden Cumhuriyet’in askeri müdahalelerine uzanan çizgi Türkiye’de vesayetçi siyasal kültürün sürekliliğini göstermektedir. 27 Mayıs, 12 Mart, 12 Eylül, 28 Şubat ve 27 Nisan bu sürekliliğin farklı tezahürleridir.15 Temmuz, bu çizgide yapısal kırılmadır... Bu hadise, darbenin kaçınılmaz bir kader olduğu yönündeki tarihsel kabulleri sarsmıştır. Milli direnç, siyasal kararlılık ve kurumsal bağlılık birleşerek darbeci müdahaleyi başarısızlığa uğratmıştır. Bu nedenle 15 Temmuz, engellenmiş bir darbe teşebbüsü şeklinde tanımlanarak açıklanamaz. Olayın tarihsel anlamı daha derindir.

15 Temmuz’un 10. Yılında Darbeleri Demokrasi Teorisine Taşımak

Wed, 01 Jul 2026 0:44:00 GMT

Bugün artık “her 10 yılda bir darbe” değil, “bastırılan bir darbe girişiminin 10. yılı” konuşuluyorsa, darbelerin demokratik çöküşteki rolü anlatıdan çekilirken yerini darbelerle mücadele almalı; gündemi artık darbelerin demokrasiye verdiği zararların değil, bu mücadelenin demokrasiye sunduğu katkıların anlatısı meşgul etmelidir. Bu dönüşümü anlamak, demokratikleşme literatürünün yeniden başat sorusu olmalıdır.

15 Temmuz Sonrası Yeni Dünya Düzeni ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Liderliği

Wed, 01 Jul 2026 0:39:00 GMT

Cumhurbaşkanı Erdoğan, 15 Temmuz gecesi milleti sokaklara yönlendirerek darbe girişiminin başarısız olmasını sağladığı gibi sonrasında attığı adımlarla ülkenin gücünü artırdı. Yaşanan bu gelişmelerin pek çok açıdan öğretici olduğu açık. Asıl dikkat çekici durum, Erdoğan’ın dirayetli tutumumun ve kararlı duruşunun Türkiye’nin devletler arasındaki konumunu güçlendirdiği. Hakkaniyetli bir yaklaşım sergilemek gerekirse şu noktayı özellikle belirtmek gerekir: 15 Temmuz gecesi yaşanan direniş de daha sonrasında Türkiye’nin dünya genelinde hızla yükselen itibarı da büyük oranda Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın liderlik becerilerinin sonucudur.

FETÖ Etkileşim Ağı ve Algoritmik İstihbarat Çalışması

Wed, 01 Jul 2026 0:01:00 GMT

FETÖ, 15 Temmuz 2016 askeri darbesinin püskürtülmesinin ardından stratejisini değiştirdi; bürokratik kadrolaşmanın yerini bot ordusu ve etkileşim ağı, gizli belgelerin yerini koordineli şikâyet kampanyaları, dershanelerin yerini algoritma açıkları aldı. Ama amaç hiç değişmedi: Türkiye'nin kendi iradesiyle aldığı kararları, kendi seçtiği yönetimi ve bu yönetimi destekleyen sesleri etkisizleştirmek. Tehlikenin niteliğini doğru kavramak gerekiyor. Klasik bir terör örgütü, fiziki şiddetle hareket eder ve bıraktığı iz bellidir. FETÖ Etkileşim Ağı'nın yöntemi ise tam tersine görünmezliğe dayanıyor.

Cumhuriyetin Muhteşem Yüzyılında Erdoğan Ufku ve Başarılı NATO Zirvesi

Wed, 01 Jul 2026 0:29:00 GMT

NATO zirvesi Türkiye'nin uluslararası görünürlüğünü artıran geçici bir diplomatik etkinlik olmanın ötesinde kurumsal kapasitesini, güven üretme kabiliyetini ve çok taraflı diplomasiye sunduğu katkıyı somutlaştıran önemli bir örnek olmuştur.

NATO 3.0 Dönüşümünde Türkiye: Ankara Zirvesinin Doğu Akdeniz'e Yansımaları

Wed, 01 Jul 2026 0:37:00 GMT

Ankara Zirvesi, Doğu Akdeniz için ne ifade ediyor? Bu soruya doğrudan bölge odaklı yanıt vermek zor çünkü Doğu Akdeniz ve ötesini ilgilendiren gelişmeler Transatlantik güvenliği etkilese de “alan dışı” olarak sınıflandırılmaya devam ediyor. NATO 3.0, kriz yönetimi ya da kolektif güvenlik bağlamında alan dışı misyonlardan kopmasa da temel öncelik alanın savunması ve caydırıcılığını yük paylaşımı ve kaydırılması bağlamında sağlanması. Dolayısıyla bu zirvede Doğu Akdeniz ya da NATO’nun güney komşuluk alanına yönelik Akdeniz Diyaloğu çerçevesinde ya da bunun dışında bir öncelik tanıma gerçekleşmedi.

Ankara Zirvesi Sonrası NATO’nun Güney Kanadı: Afrika Boyutu Neden Önemli?

Wed, 01 Jul 2026 0:40:00 GMT

NATO’nun güney kanadı, Ankara Zirvesi sonrasında daha dikkatli ele alınması gereken alanlardan biridir. Afrika bu tartışmanın merkezi değildir. NATO’nun ana gündemi, elbette Afrika üzerine kurulmamıştır. Kurulması da beklenmemelidir. Ancak Afrika, güney kanadın güvenlik mimarisini anlamak açısından ihmal edilemeyecek bir boyuttur. Akdeniz’in güneyinden Sahel’e, Kızıldeniz’den Afrika Boynuzu’na uzanan geniş coğrafya, NATO’nun 360 derece güvenlik yaklaşımının pratikte ne anlama geldiğini test eden alanlardan biridir.

Fetret Döneminde NATO

Wed, 01 Jul 2026 0:43:00 GMT

Amerikan nükleer taahhütlerindeki aşınma, kıta Avrupa’sını iki çelişkili stratejik hedefe itmektedir: Rusya’nın ve hatta Çin’in nükleer revizyonizmine karşı (ABD/NATO dışı) bir nükleer caydırıcılık rejimi kurmak ama aynı zamanda nükleer silahların diğer devletlere yayılmasını engellemek. Bu iki hedefe aynı anda ulaşmak imkânsızdır. Başka bir ifadeyle, Avrupa’nın Amerikan nükleer korumasından çıkması, Pandora’nın kutusunu açacak ve kıtayı 20. yüzyılın başındaki türden yıkıcı bir stratejik rekabet ve istikrarsızlık alanına çevirecektir.

Tarihin Dönemecinde 2026 NATO Ankara Zirvesi

Wed, 01 Jul 2026 0:47:00 GMT

Müttefikler arasında yeniden güçlü bir mutabakat, yeni bir sözleşme gerekliliği ve birlikte hareket etme iradesinin oluşması, 2026 NATO Ankara Zirvesi’nde ön plana çıkan bir beklenti haline gelmişti. Bu beklentinin, zirve kapsamında önemli ölçüde pozitif sonuçlandığını söylemek mümkün. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın yürüttüğü lider diplomasisi, liderlerin birlik ve beraberlik mesajlarını vermesini sağlamıştır.

Bölgesel Sınır Güvenliğinden Avrupa Savunma Girişimine: Dron Duvarı ve NATO Entegrasyonu

Wed, 01 Jul 2026 0:50:00 GMT

NATO’nun karşı karşıya olduğu tehdit yelpazesi; savaş uçaklarından balistik füzelere, kamikaze dronlardan ticari kuadkopterlere ve yapay zekâ destekli otonom sistemlere kadar genişlemiştir. Bu durum, özellikle insansız tehditlere karşı dağıtık, sürekli ve entegre bir savunma yaklaşımını gerekli kılmaktadır. Bu bağlamda Dron Duvarı; erken uyarı, düşük irtifa tehditlerinin bertarafı ve kritik varlıkların korunmasını amaçlayan coğrafi olarak dağıtılmış bir gözetleme, komuta-kontrol ve karşı-dron ağı olarak tanımlanmalıdır.

Rusya-Ukrayna Savaşı NATO’yu Nasıl Etkiledi?

Wed, 01 Jul 2026 0:54:00 GMT

Ankara Zirvesi Bildirisi'nde, Rusya’nın Avrupa-Atlantik güvenlik ve istikrarı için uzun soluklu bir tehdit olarak tanımlanması sürpriz değil zira müttefiklerin büyük çoğunluğunda Rusya’nın hedeflerinin Ukrayna ile sınırlı olmadığı düşüncesi hâkim. İttifak genelinde savunma harcamalarının hızla artırılması, savunma sanayii üretiminin önündeki engellerin kaldırılması ve Ukrayna’ya verilen askeri ve askeri olmayan desteğin güçlü bir şekilde sürdürülmesinin arkasında bu düşünce yatıyor.

Egemenlik, Çıkar ve İttifak: Almanya’nın NATO Serüveni

Wed, 01 Jul 2026 0:58:00 GMT

Almanya bir yandan NATO içerisinde bir lojistik merkez olma yoluna giderken, diğer yandan AB içerisinde Avrupa Ortak Savunma Politikası mekanizmalarını NATO’yu güçlendirmek için kullanmakta ve içerisindeki AB üyesi müttefikleri ortak bütçe ve lojistik çatı altında toplamaya çalışmaktadır. Almanya bu şekilde uzun vadede, savunma sanayisindeki gücü ve askeri gücü yoluyla Avrupa kıtasındaki ekonomik ve siyasi liderliğini de garanti altına almak istemektedir.

ABD-Ukrayna İlişkileri Fabrika Ayarlarına Döndü mü?

Wed, 01 Jul 2026 0:05:00 GMT

2026’nın ilk günleri itibarıyla Ukrayna dron saldırılarının niteliği ve niceliği kayda değer artış gösterdi. Kırım’a gıda ve akaryakıt sağlayan tüm lojistik hatlar felç edilirken, yarımadadaki akaryakıt depoları ve ana elektrik aktarım istasyonlarının neredeyse tamamı Temmuz itibarıyla devre dışı kaldı. Yani Ukrayna-Rusya Savaşı, başlangıcında ABD-İngiltere ikilisi tarafından belirlenmiş fabrika ayarlarına dönmüş bulunuyor. Hedef yalnızca Rusya’yı, ilhak ettiği Kırım’dan ve Donbas bölgesinden çıkarmakla sınırlı değil. Nihai hedef yeniden Moskova’da Putin yönetimini devirecek iklimi oluşturmak üzere güncellenmiş durumda.

Yeni Soğuk Savaş Döneminde NATO: Klasik İttifaktan Topyekûn Savunma Ekonomisine

Wed, 01 Jul 2026 0:18:00 GMT

NATO üyelerinin savunma ve güvenlikle bağlantılı yatırımlarını GSYH'lerinin yüzde 5'i seviyesine taşıma iradesi, ittifak tarihindeki en önemli ekonomi-politik dönüşümlerden biridir. NATO'nun yüzde 5 hedefi, bir muhasebe kararı değil, bir üretim doktrini olmak zorundadır. Yeni dönemde NATO'nun temel sorusu, "Müttefikler ne kadar harcıyor?" değil, "İttifak ne kadar üretebiliyor, ne kadar hızlı yenileyebiliyor, ne kadar süre dayanabiliyor ve savaş halinde üretimini ne kadar çabuk artırabiliyor?" olmalıdır. Tam da bu noktada NATO'nun klasik ittifaktan topyekûn savunma ekonomisine geçmesi gerekiyor.

NATO Çatlağında Türkiye Nerede?

Wed, 01 Jul 2026 0:21:00 GMT

Türkiye, NATO’nun kendi içinde yaşadığı sorunlardan en az etkilenecek ülkelerin başında geliyor. Hatta Atlantik’in iki yakasındaki ittifak üyeleri arasında yaşanan güven bunalımı ve çıkar çatışması, Türkiye üzerindeki baskıları azaltacak sonuçlar üretiyor. ABD’nin izlediği müdahaleci dış ve korumacı ekonomik politika karşısında endişeye kapılan Avrupa ülkeleri yeni ortaklar arayışında Türkiye’yi yeniden keşfediyorlar. Zira son dönemde hem askeri hem de ekonomik açıdan kapasitesini ciddi şekilde artıran Türkiye, Avrupa ülkeleri için önemli iş birliği fırsatları sunuyor.

Çatlak İttifak: Washington-Tahran Krizinde NATO

Wed, 01 Jul 2026 0:23:00 GMT

Krizin operasyonel düzlemdeki en belirgin yansıması, hegemonik gücün beklentileri ile müttefiklerin direnç kapasitesi arasındaki derin asimetridir. Washington'ın talepleri, klasik bir yük paylaşımı tartışmasının ötesine geçerek müttefikler için bir sadakat sınamasına dönüşmüştür. Bu talepkâr tutum karşılığında Avrupa cephesinden yükselen temel itiraz, sürecin müttefiklerle istişare edilmeksizin tırmandırıldığı ve "bahse konu savaşın Avrupa'nın savaşı olmadığı" yönündeki siyasi reddiyedir.

Ankara Zirvesi ve NATO-Körfez Diyaloğunun Geleceği

Wed, 01 Jul 2026 0:15:00 GMT

Körfez’in istikrarının artık yalnızca bölgesel bir mesele değil, doğrudan Avrupa güvenliğinin ve enerji arz güvenliğinin bir parçası olarak çerçevelenmesi, NATO’nun Avrupalı müttefiklerinin söylemindeki önemli değişimdir. Bu değişiklik, İstanbul İşbirliği Girişimi’nin stratejik ağırlığını artıran bir söylem kayması olarak okunabilir. Bu kayış, İttifak içinde uzun süredir tartışılan “360 derece güvenlik” yaklaşımının Körfez özelinde somutlaşmasına da işaret etmektedir.

Türkiye-ABD İlişkilerinde İsrail Faktörü ve NATO Zirvesinin Belirleyici Rolü

Wed, 01 Jul 2026 0:33:00 GMT

NATO zirvesi boyunca İsrail kanadının, yaptığı açıklamalar ile gündemi değiştirme ve zirvenin önüne geçme çabaları çok dikkat çekti. İsrail’i bu denli çileden çıkaran ve irrasyonel hamleler yapmaya iten en önemli sebep, İran savaşında yaşanan tıkanıklık ve vaat edilenin aksine şimdiye kadar mutlak bir zafer kazanılamamış olunması nedeniyle hem İsrail içinde hem de Amerikan kamuoyunda oluşan güvensizlik halidir. Bir de Türkiye ile Amerika arasındaki münasebetin İsrail-Amerika ilişkisinin önüne geçer hale gelmesi, İsrail’in tüm tuşlara aynı anda basmasına yol açan bir durumdu.

Küresel Savunma Ekonomisinin Dönüşümü, NATO ve Türkiye

Wed, 01 Jul 2026 0:36:00 GMT

Küresel savunma ekonomisi yeni bir yapısal dönüşüm sürecine girmiştir. Önümüzdeki dönemde ülkeler arasındaki rekabet savunma bütçelerinin büyüklüğünden ziyade bu bütçeleri üretime, teknolojiye ve ihracata dönüştürebilen sanayi ekosistemlerinin kapasitesi üzerinden şekillenecektir. Türkiye'nin son 20 yılda oluşturduğu savunma sanayii altyapısı ve özellikle kümelenmeler, küresel savunma harcamalarındaki yeni genişleme döneminde önemli bir rekabet avantajı sağlayacaktır.

Kavga ile Tango Arasında bir Trump-NATO Hikayesi

Wed, 01 Jul 2026 0:42:00 GMT

NATO ile ilgili tartışmalar artık ABD iç siyasetinde, Cumhuriyetçi Parti'nin dış politika anlayışındaki dönüşümün en görünür başlıklarından birini oluşturuyor. Cumhuriyetçi seçmenin önemli bir bölümü NATO'dan ayrılmayı değil, Amerika'nın daha az ödeme yaptığı, daha az risk üstlendiği ve Avrupalı müttefiklerin daha somut ve fazla yük aldığı bir sistem istiyor. Trump'ın NATO ülkelerine yönelik sert eleştirileri, yalnızca başkanın kişisel diplomasi tarzını değil, Cumhuriyetçi seçmenin Amerika'nın dünyadaki rolüne ilişkin değişen beklentilerini de yansıtıyor.

Yapay Zekâ, Hibrit Tehditler ve Külfet Paylaşımı Kıskacında NATO 3.0

Wed, 01 Jul 2026 0:49:00 GMT

NATO 3.0 olarak adlandırılan bu yeni iterasyon, askeri stratejilerin ve operasyonel projeksiyonların tamamen yapay zekâ ve otonom teknolojiler ekseninde yeniden kurgulandığı, küresel güvenlik mimarisinde yepyeni bir "algoritmik denge" dönemini meydana getirmektedir. Geleneksel askeri tehditlerin varlığını koruduğu, fakat siber saldırıların, dezenformasyon ve yapay zekâ tabanlı operasyonel risklerin savunma doktrinlerinin tam göbeğine yerleştiği bu yeni dönem, müttefik devletlerin stratejik esneklik kabiliyetlerini test etmektedir.

NATO Zirvesi’nin Perde Arkası: Bir Zirveden Daha Fazlası

Wed, 01 Jul 2026 0:56:00 GMT

NATO Zirvesi herhangi bir pürüz temayüz etmeden neticelendi. Uluslararası medya camiası oluşan imkanlardan oldukça memnun kaldı. Özellikle yabancı liderleri şaşırtan gelişme ise en sonda yaşandı. Türkiye tarafından kendilerine takdim edilen isimlerinin kazındığı revolver (silah) hediyesi, yabancı liderlerin çoğunluğunu oldukça şaşırttı. Sert konu başlıklarının konuşulduğu bir zirvenin hediyesinin de realist jeopolitik koşullara uygun olması güçlü bir metafor ve mesaj oldu.

Ankara Zirvesi ve NATO'nun Hint-Pasifik Stratejisinde Yeni Denge Arayışı

Wed, 01 Jul 2026 0:04:00 GMT

Ankara Zirvesi, Hint-Pasifik açısından dikkatle analiz edilmesi gereken bir dönüm noktasını bünyesinde saklı tutmaktadır. NATO tarihinde ilk kez İttifak'ın Hint-Pasifik gündemi, Asya'ya en yakın NATO müttefikinin başkentinde masaya yatırılmış ve dahası NATO içerisinde bölgeye dair yeni bir stratejinin varlığını temellendirmiştir. Ankara Zirvesi, NATO'nun Hint-Pasifik'ten uzaklaştığı bir zirve olarak değil, İttifak'ın bölgeye yönelik stratejik angajmanını yeni jeopolitik gerçeklikler doğrultusunda yeniden formatladığı bir eşik olarak hatırlanmaya değer görünmektedir.

Zirveden Geriye Kalan: NATO’nun Örtük İklim Dili

Wed, 01 Jul 2026 0:08:00 GMT

NATO Zirvesi sonrasında yayınlanan resmi bildiri sadece altı kısa maddeden oluşuyor, hiçbirinde iklim kelimesi yok. Müttefikler, Ukrayna’ya 2026 için 70 milyar avroluk askeri destek sözü verdi. 50 milyar dolarlık yeni kabiliyet tedarikine karar verildi. Hürmüz Boğazı’nda seyrüsefer özgürlüğü çağrısı da 5. maddede yer buldu. İklim değişikliği ise bu üç başlığın yanına bile yaklaşamadı. Bu boşluk, bir unutkanlık değil bir tercih. 2022 Madrid Stratejik Konsepti ise iklimi, çağın en büyük güvenlik sınavlarından biri ilan etmişti.

Zihin Cephesi: Yapay Zekâ Çağında NATO ve Bilişsel Harp

Wed, 01 Jul 2026 0:15:00 GMT

Bilişsel harp, çatışmanın yeni coğrafyasını ortaya koyuyor. Bu paradigmada belirleyici olan arazi toprak, altyapı, ağlar veya yörünge uzayıyla sınırlı değil. Artık açık biçimde algıyı, güveni, dikkati ve belirsizlikle manipülasyon koşulları altında insan yargısının niteliğini de içeriyor. NATO’nun temel sınaması yapay zekâ muharebe sahasına yerleştikçe yalnızca daha akıllı makineler sahaya sürmek anlamına gelmiyor. Asıl mesele, bu makinelere yön veren ve nihayetinde demokratik toplumlarda güç kullanımına meşruiyet kazandıran insan yargısının, giderek daha fazla kullandığı teknoloji kadar korunmuş ve yetkin kalmasını sağlamak olarak öne çıkıyor.

NATO ve Türk Savunma Sanayii: Ankara Zirvesi

Wed, 01 Jul 2026 0:18:00 GMT

İttifak'ın Ankara'da aldığı stratejik kararların merkezinde, savunma harcamaları ve savunma sanayii yer aldı. İttifak paydaşlarının hedeflenen savunma harcama limitlerine yönelik ortaya konan iradeyi takip etmesi öncelikli konu oldu. Paralel olarak savunma ve güvenlik iş birliği ve ilişkilerinin geliştirilmesi öne çıktı. Zirve boyunca yapılan tartışmalarda ise İttifak’ın geleceğinde Türk savunma sanayiinin ulaştığı kapasite ve bu kapasiteden nasıl ve ne ölçüde faydalanılacağı yer aldı.

Kriter'in Temmuz-Ağustos Sayısı Çıktı!

Wed, 01 Jul 2026 0:30:00 GMT

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) bünyesinde hazırlanan Kriter Dergi'nin 114. sayısı yayında...