Kriter Dergi / sayi

Deprem ve Büyük Siyaset

Wed, 01 Mar 2023 0:10:00 GMT

İçinde olduğumuz günler, milletçe hep birlikte krizi yönetme dönemidir. Yaralarımızı sarma ve şehirlerimizi yeniden imar etme günleridir. Bir daha bu tür felaketlerin olmaması için ülkemizin şehirlerinde başlatılan köklü ve kapsamlı dönüşümlerin tamamlanması gerektiği ortada. Ancak ilk günlerden depremi ideolojik rekabetin konusu yapanların, ağır bir ahlaki kriz içerisinde olduğunu düşünüyorum.

Asrın Felaketinden İlk İzlenimler

Wed, 01 Mar 2023 0:43:00 GMT

Ülkemiz, 500 senede bir olabilecek bir felaket ile karşı karşıya kaldı. Felaketin boyutlarını belki de çok uzun bir zaman sonra daha net görebileceğiz. Bizim gittiğimiz her bölgede kesin ve net bir şekilde gördüğümüz tek şey; başta devletimiz olmak üzere tüm kurumlar, tüm sivil toplum örgütleri, gönüllü insanlar el ele vermiş yoğun bir şekilde çalışıyordu. Bu felaketin yaralarını sarmak için canla başla mücadele ediyordu.

Uluslararası Veriler Işığında 6 Şubat Depremleri

Wed, 01 Mar 2023 0:13:00 GMT

Bölgenin sosyal toparlanma sürecinin birkaç yıl süreceğini söylemek mümkün. Buna ek olarak depremlerin henüz tam anlamıyla ortaya çıkmamış, yakın gelecekte devam edecek potansiyel etkileri göz önünde bulundurulduğunda; ülke genelinde yeniden inşa, problemli yapı stokunun yenilenmesi, iç göç, kırsal kalkınma, ekonomi gibi çeşitli başlıklara sahip bir sorun alanı yakın vadede kendini gösterecek.

Depremin Ürettiği Bireysel ve Toplumsal Psikolojiler

Wed, 01 Mar 2023 0:34:00 GMT

Depremin; yeryüzünü yaracak, şehirleri çökertecek, 43 binden fazla can alacak düzeyde şiddetli olması sebebiyle, insan ruhunu derinden etkilemesi kaçınılmazdır. Bu deprem, bireysel düzeyde hayata bakışımızı değiştirip, ruhsal hastalıklar oluşturacakken; toplumsal düzeyde “oyun değiştirici” etki üreterek, “değişim talebi” doğuracaktır.

Deprem Felaketi Dış Politikada Değişime Neden Olur mu?

Wed, 01 Mar 2023 0:39:00 GMT

Yaşanan felaket ve akabindeki yardımların dış politikada gerçek bir değişime yol açıp açmayacağı henüz belli değil. Deprem felaketinden sonra dış politikada en azından bir söylem değişikliği oldu. Türkiye’nin belirli ülkelerle ilişkilerindeki sert ve gergin havada bir yumuşama yaşandı. Bu yumuşamanın sürdürülebilir kılınması ise ancak tarafların bundan sonraki siyasi söylemleri ile mümkün.

Coğrafya Kaderdir Ama Keder Olmamalıdır!

Wed, 01 Mar 2023 0:46:00 GMT

Anaokulundan üniversiteye uzanan zincirdeki kuşaklara, ofislerden fabrikalara uzanan profesyonel ağlara kadar her yaşta ve her yerde “kesintisiz deprem bilinci oluşturulmalı”, “depreme milli güvenlik sorunu olarak yaklaşılmalı”. Maalesef Türkiye’miz, siyasetin her kanadını kıran, “etki ve baskı güçleri” ile mahalli ilişkilerle dönem dönem malûl durumda.

Güçlü Ekip Hayat Kurtarır

Wed, 01 Mar 2023 0:51:00 GMT

Deprem bölgesinde AFAD, PAK, JAK, JÖAK, DİSAK, Sahil Güvenlik, DAK, Güven, İtfaiye, Tahlisiye, MEB, STK’lar ve uluslararası ekiplerden oluşan toplam 19 bin 436 arama kurtarma personeli görev yaptı. Bunun dünya üzerinde gerçekleşen depremlerde en fazla arama kurtarma personelinin çalışma yaptığı operasyon olduğu açıklandı.

Asrın Felaketi ve 85 Milyonluk Büyük Türkiye Ailesi

Wed, 01 Mar 2023 0:02:00 GMT

Kaybımız da acılarımız da çok büyük. Sadece Kahramanmaraş ve diğer 10 ilimiz yıkılmadı. Hepimiz yıkıldık. 85 milyonluk büyük bir aileyiz. Birlikte güçlüyüz. Bu büyük yarayı, coğrafyamızın kaderini paylaştığımız gibi, kederini de paylaşarak onaracağız.

Türkiye’nin Uluslararası Yardım Çağrısı ve Karşılığı

Wed, 01 Mar 2023 0:02:00 GMT

Türkiye’nin tarihinde yaşadığı en büyük yıkıma yol açan felaketin ardından arama-kurtarma, barınma, gıda, sağlık gereçleri ve parasal destek sağlanması anlamında gördüğü uluslararası destek, eşi görülmemiş boyutlarda olmuştur. Türkiye’nin belli hususlarda sorunlar yaşadığı Yunanistan, ABD, İsrail, Fransa, Ermenistan gibi ülkeler bile öngörülerin çok ötesinde yardım ve destek mesajı iletmişlerdir.

Asrın Felaketinde Dezenformasyon, Manipülasyon, Komplo Teorileri ve Dezenformasyonla Mücadele

Wed, 01 Mar 2023 0:28:00 GMT

Herhangi bir bilimsel veri ve dayanağı bulunmayan yalan haberlere dayalı paylaşımlar ve komplo teorilerinin manipülatif etki düzeyi, içinde bulunduğumuz “Hakikat Ötesi Çağ”da devletlerin uluslararası krizler ve doğal felaketlerin yanı sıra yıkıcı bilgi operasyonlarına karşı da hazırlıklı olmaları gerekliliğini ortaya koyuyor.

Depremin Tarıma Etkileri Üzerine

Wed, 01 Mar 2023 0:33:00 GMT

Depremin etkilediği 10 ilin her birinin tarımsal potansiyeli çok yüksek. Türkiye’deki toplam tarım arazilerinin yaklaşık yüzde 15’i Şanlıurfa, Diyarbakır ve Adana başta olmak üzere deprem bölgesindeki illerde yer alıyor. Toplam bitkisel üretimin yaklaşık yüzde 20'si bu illerde üretilirken, hayvan varlığının yaklaşık yüzde 15’i de bu illerde bulunuyor.

Sivil Toplum ve Gönüllülük Temelinde Afet Yönetiminde İş Birliği

Wed, 01 Mar 2023 0:39:00 GMT

Günümüz dünyasında afet yönetimi, bütünleşik bir bakış açısıyla ele alınmakta ve afet öncesi, sırası ve sonrası için farklı planlamalara ihtiyaç duyulmaktadır. Ayrıca bu bütünleşik yapı, aynı zamanda tüm kaynakların etkin bir organizasyonunu da gerektirmektedir. Burada sivil unsurların sistem içerisinde yer alması, kaynak etkinliğini sağlamak adına gereklidir.

Depremin Finansal Maliyetini Yönetmek

Wed, 01 Mar 2023 0:43:00 GMT

Depremin hem acil yardım hem sonrasındaki yeniden inşa, rehabilitasyon ve tazmin maliyetlerinin 50 milyar dolara yaklaşabileceği tahmin ediliyor. Bu finansman ihtiyacının ülkenin gelişmişlik düzeyinden ve hazırlıklı olunmasından bağımsız olarak olağan kamu bütçe imkanlarıyla karşılanması mümkün gözükmüyor.

Afet Sürecinde Dezenformasyonla Mücadele

Wed, 01 Mar 2023 0:47:00 GMT

Türkiye’de yaşanan büyük deprem felaketinin ardından çoğunluğu sosyal medya kaynaklı olmak üzere medyada dezenformasyon örneklerine sıklıkla rastlandı. Üretilen yalan haberler ve bunların içerikleri genel olarak değerlendirildiğinde, organize biçimde çeşitli söylemler ürettikleri ve bu faaliyetlerinin belli bazı hedefleri olduğu görülüyor.

Yeni Bir Paradigma Değişimi: Depreme Dirençli Toplum ve Depreme Dirençli Kent

Wed, 01 Mar 2023 0:53:00 GMT

Kahramanmaraş merkezli depremler, özelde belediyelerin ve yerel yönetimlerin, deprem ve afetlerle mücadeledeki rolü ve etkisini yeniden gözler önüne serdi. Bu depremler aynı zamanda kentlerin hem fiziki hem de yönetsel anlamda yeniden yapılanmasında yeni bir paradigma değişikliğine ihtiyaç olduğunu da gösterdi.

Dünyada ve Türkiye’de Afet Yönetimi

Wed, 01 Mar 2023 0:31:00 GMT

İstanbul’da yaşanacak ve büyük bir kısmının etkilenmesi ile kendi kendini yönetebilmesine engel olabilecek olay ya da felaketlerde, bunun üstesinden gelinebilmesi için kalifiye sağlıkçı insan gücünün ve teçhizat envanteri ile ihtiyaçların hızlı ve güvenli bir şekilde bölgeye nasıl ulaştırılacağı, İstanbul Afet Sağlık Planı ile temellendirildi.

Birlik Olma Duygusu ve Siyasetin Depremle İmtihanı

Wed, 01 Mar 2023 0:37:00 GMT

Depremin ardından toplumun büyük çoğunluğunun “tek yürek” olduğu birlik ve beraberlik duygusu ile güzel bir süreç yaşandı. Sahadaki dayanışma duygusu, bu gerçekliğin somut göstergesiydi. Ancak bunun yanında, depremin hemen ardından medya ve dijital mecralarda farklı tartışmaların, bu dayanışmayı zedeleyecek bir mahiyette yürütüldüğünü de gördük.

Deprem Bölgesi’nde Hasar Tespit Süreci ve Yönetimi

Wed, 01 Mar 2023 0:42:00 GMT

Kriz yönetimi aşamasında hasar tespiti ve enkaz yönetimi çalışmaları ayrı bir önem taşımaktadır. Artçı ve müstakil depremler devam ederken, bu sürecin yönetilmesi kendi içinde birtakım zorluklar da barındırmaktadır. Asıl önemli olan elbette vatandaşlarımızın can güvenliğinin sağlanmasıdır. Ancak bu konu, hasar tespit süreciyle doğrudan ilişkilidir.

Depremin Ekonomik Kayıpları Üzerine İlk Kestirimler

Wed, 01 Mar 2023 0:49:00 GMT

Ekonomik büyüme bakımından ileri erimli etki analiz ve öngörülerine paralel olarak ele alınması gereken bir kulvarda, hiç şüphesiz, yapılması gereken harcamalar ve karşımıza çıkan “deprem faturası”dır. Birden fazla değerlendirmede, muhtemel kısa vadeli kamu harcamalarının GSYH’nin yüzde 2,5 düzeyine ulaşacağı, orta vadede, bu oranın iki misli artacağı kestiriliyor. Bu minvalde, 25-50 milyar dolar civarında bir kaynak gereksinimi ortaya çıkıyor.

Türkiye’de Afetler ve Sosyal Devlet Uygulamaları

Wed, 01 Mar 2023 0:58:00 GMT

AK Parti’nin geçmişteki sosyal devlet karnesine baktığımızda Kahramanmaraş’ta meydana gelen asrın en büyük deprem felaketinin yaralarını çok hızlı bir şekilde saracağına yönelik düşüncenin somut delillere dayanan bir gerçeklik olduğu açıktır. Depremin üzerinden henüz 20 gün geçmişken 200 bin kalıcı konut için temellerin atılmaya başlanması, hükümetin mağduriyetleri bir an evvel giderme konusundaki kararlılığını göstermektedir.

Muhalefetin Başkalaşması: Afet ve Yıkıcılık

Wed, 01 Mar 2023 0:02:00 GMT

CHP, HDP, marjinal sol partiler, kalbi bu ülke için atmayan ve fildişi kulelerde yaşayan sanatçılar, ellerine geçirdikleri her fırsatta devlet ve millet arasında var olan bağı koparmak için didiniyorlar. Bunu başarmak için sosyal medya ortamındaki her yalanı kutsamak ve devlet adına sunulan bilgileri değersizleştirmek gibi bir süreç yönetiyorlar. Acı olan milletin bir parçası olan geniş bir kitle, adım adım gerçeklikten koparılarak küresel ve marjinal grupların suiistimaline açık hâle getiriliyor.

Afet Sonrası İhya ve Yeni Şehircilik Çalışmaları

Wed, 01 Mar 2023 0:06:00 GMT

Deprem bölgesindeki şehircilik çalışmalarını şehir ve insan güvenliğinin en üst seviyede tutulduğu yeni bir konsept çerçevesinde yürütüyoruz. İki büyük deprem sonrası ortaya çıkan durumun çevre, şehircilik ve iklim değişikliği perspektifinden izlenmesi, yönetimi, ihya ve yeniden inşa sürecindeki politikaların belirlenmesi için uzman isimlerle, bilim insanlarıyla çalışıyoruz.

Zor Zamanlarda STK’lar

Wed, 01 Mar 2023 0:28:00 GMT

Sivil Toplum Kuruluşu diyoruz ama bu işin esası vakıf bilincine dayanır. Deprem bölgesine yardım götüren kurumların birçoğunun ismini hiç duymadınız ya da bu süreçte ilk kez duydunuz. Vakıflarda düstur, yapılan işin kendisidir; tanıtıma ya hiç ihtiyaç duyulmaz ya da en iyi ihtimalle tanıtım ikinci planda tutulur ama kati suretle yapılan işin önüne geçmez hiçbir zaman.

TOKİ Başkanı Ömer Bulut “Projelerimizde Riski En Aza İndirecek Bütün Tedbirleri Alıyoruz”

Wed, 01 Mar 2023 0:58:00 GMT

Beklenen muhtemel Marmara depremini de düşünerek TOKİ binalarında yapılan doğruları, bundan sonrası için neler yapılması gerektiğini TOKİ Başkanı Ömer Bulut ile konuştuk. Deprem bölgesindeki yoğun çalışmalarınızın arasında bize vakit ayırdığı için kendisine teşekkür ediyoruz.

Dijitalin Yüzyılı ve Adil Teknoloji

Wed, 15 Mar 2023 19:35:00 GMT

Adil Teknoloji, henüz tanımı net olmayan, bu anlamda oldukça soyut, ancak çağrışımı itibari ile “eşitlik” ve “adalet” kavramlarında olduğu gibi toplumsal gelişmeye istikamet verecek, yön gösterecek bir kavram. Adil teknolojiyi tanımlamak ve bu istikamette yol almak, şüphesiz Türkiye Yüzyılı vizyonunun ve Dijitalin Yüzyılı söyleminin önemli bir parçası olacak.

Deprem Kronolojisi

Mon, 13 Mar 2023 14:09:00 GMT

6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş merkezli yaşanan depremler ardında büyük yıkımlar bıraktı. Asrın felaketi olarak adlandırılan bu afet sonrasında yaşanan olaylar gün gün detaylandırıldı.

Türkiye'de Deprem

Wed, 01 Mar 2023 0:01:00 GMT

KAHRAMANMARAŞ MERKEZLİ, BÖLGE İLLERİMİZDE DE HİSSEDİLEN ŞİDDETLİ DEPREM NEDELİYLE VEFAT EDEN VATANDAŞLARIMIZA ALLAH’TAN RAHMET, YARALILARIMIZA ACİL ŞİFALAR DİLİYORUZ. MİLLETİMİZİN BAŞI SAĞ OLSUN.

Kriter'in Mart Sayısı Çıktı!

Wed, 01 Mar 2023 0:58:00 GMT

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) bünyesinde hazırlanan Kriter dergisinin 77. sayısı yayında.