Kriter Dergi / sayi

78. BM Genel Kurulu ve Erdoğan’ın Diplomasi Tecrübesi

Sun, 01 Oct 2023 0:51:00 GMT

Cumhurbaşkanı Erdoğan, mevcut uluslararası sistemin adaletsizliklerine yaptığı güçlü vurgu ile uluslararası toplumun vicdanı olan bir lider. Erdoğan'ın mesajları sadece bir feryat değil. BM reform önerisi ile dünya liderlerine ne yapılması gerektiğini de anlatıyor. Birçok krizde öncü rol de alarak, küresel ve bölgesel barışa ve güvenliğe katkı için elinden geleni yapıyor.

Hak ve Özgürlükler Temelinde Anayasa Yapım Pratiği

Sun, 01 Oct 2023 0:15:00 GMT

Anayasallık temelinde ortaya çıkan derin boşluk, mevcut dinamiklerin dönüştürücü etkileri karşısında hak öznesi olarak bireyin hak ve özgürlük alanının güvenceli kılınması noktasında yetersiz kalmaktadır. Bundan ötürü modern çağın dinamiklerini esas alan çok aktörlü, çok paydaşlı ve katılımcı bir metodolojiyle hazırlanan sivil bir anayasanın gereği ortadadır.

Yeni Anayasa Gündemi, Meclis Aritmetiği ve Olası Düzenlemeler

Sun, 01 Oct 2023 0:19:00 GMT

1982 Anayasası yerini 2023 Anayasasına bırakacak mı, yeni bir anayasa için nasıl bir yöntem benimsenecek, yasama, yürütme ve yargı organları yeni anayasada nasıl düzenlenecek? gibi çok sayıda soru, bu dönemde yanıt bulacak. Gerekli siyasi irade gösterilirse, yüzde 94 gibi yüksek bir temsil kabiliyetine sahip olan TBMM’nin anayasa yapmasının önünde hiçbir engel yok.

Vesayetten Arınmış Bir Anayasa

Sun, 01 Oct 2023 0:31:00 GMT

Türkiye’nin vesayetin her türlüsüyle mücadele açısından yirmi yılı aşkın bir süredir ciddi bir mücadele verdiği ve büyük oranda başarılı olduğu açıktır. Eski vesayet kurumları, halihazırda etkilerini ve güçlerini büyük oranda kaybettiler. Sistemin doğru ve demokratik usullere uygun şekilde işleyişine ket vuran unsurların eskisi kadar güçlü olmadıkları görülüyor. Ancak bunların kendileri için uygun şartları beklediğini söylemek de mümkün.

Türkiye’nin Neden Yeni ve Sivil Bir Anayasaya İhtiyacı Var?

Sun, 01 Oct 2023 0:50:00 GMT

Toplum ve siyasette bu yeni anayasa ihtiyacını doğuran sebepler dört başlıkla özetlenebilir; katılımcı bir usulle yeni baştan bir sivil anayasa yapılması gereği, 82 Anayasasının üzerinde hâlâ 12 Eylül darbesinin otoriter gölgesinin bulunması, anayasada hâlâ değiştirilmesi gereken maddeler ve bu kadar değişiklik sonrası 82 Anayasasının sistematiğinin bozulması, çok sayıda hüküm arasındaki uyumun kaybolması.

Anayasanın Yüzyılı, Yüzyılın Anayasası

Sun, 01 Oct 2023 0:59:00 GMT

Bugün Türkiye iki yüzyıllık anayasal devlet olma ve demokratikleşme mücadelesini başarmış olmanın getirdiği bir siyasi olgunluk ve siyasi özgüvenle yeni, sivil, katılımcı, demokratik ve hürriyetçi bir anayasaya doğru ilerliyor. Anayasanın yüzyıllık tartışma ve mücadele tarihinin sonu, yüzyılın anayasası ile taçlanacak bir seviyeye gelmiş durumda.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Numan Kurtulmuş “Sivil, Demokratik, Kuşatıcı, Özgürlükçü Bir Yeni Anayasa Olsun İstiyoruz”

Sun, 01 Oct 2023 0:59:00 GMT

Hem gündemin sıcaklığıyla hem de dönemin tazeliğiyle anayasa çalışmalarını ve Meclis’i, yetkili ilk isim olan Meclis Başkanımız Numan Kurtulmuş ile konuştuk. Sayın Kurtulmuş, Meclis takvimine dair açıklamalarının yanı sıra dış politika gündemindeki Rusya, İsveç ve Afrika başlıklarına ilişkin görüşlerini de bizimle paylaştı.

Almanya’nın Yeni Ulusal Güvenlik Doktrini ve Alman Ordusu

Sun, 01 Oct 2023 0:54:00 GMT

Almanya, Rusya-Ukrayna Savaşı’nın tetiklemesiyle kendi Ulusal Doktrinini devreye sokarak, Rusya tehdidine karşı ulusal savunma kapasitesinin güçlenmesi hedefiyle ordusunun modernizasyonunu önceliklendirdi. Bu kritik süreçte kendi dış ve güvenlik politikaların dönüşümünü belirlerken, Fransa gibi yakın müttefikleri ile yeterince istişare etmeyerek, onları da küstürdü.

İran’ın Dış Politikada Denge Arayışı

Sun, 01 Oct 2023 0:01:00 GMT

İran’ın ideolojik bir devlet olduğu iddia edilse de dış politikada oldukça realist ve pragmatist davrandığını bu ülkeyi yakından takip edenler iyi bilirler. “Doğuya Bakış” ismi verilen ve Reisi döneminde uygulamaya konulan strateji uyarınca Rusya ve Çin ile sağlanan yakınlaşmanın, ABD’nin baskılarına karşı bir denge üretme çabasının mahsulü olduğu ortadadır.

Son Gelişmeler Işığında Doğu Akdeniz

Sun, 01 Oct 2023 0:07:00 GMT

Türkiye’nin Doğu Akdeniz politikasına bakıldığında, normalleşme süreci ile atılan adımların meyve vermeye başladığı görülüyor. D. Akdeniz’de inisiyatif üstlenmenin ancak bölge ülkeleriyle iş birliğinden geçtiği gerçeği dikkate alınırsa, Türkiye’nin İsrail ve Mısır’ı merkeze koyan yaklaşımı isabetli. Libya ile yapılan antlaşmaların hayata geçirilmesiyle Yunan-Rum ikilisinin karşı adımlar atması beklenebilir.

Suudi Arabistan Dış Politikasında Yeni Açılımlar

Sun, 01 Oct 2023 0:11:00 GMT

Suudi Krallığı’nın dış politika eğilimindeki yeniden yapılanma ve çok boyutluluğun birkaç temel nedeni var. Öncelikle, Riyad yönetimi artık geleneksel Batılı müttefiklerine güven duymuyor. Bundan dolayı Batı dışı küresel güçler ile ilişkilerini geliştirmenin yollarını arıyor. Bir başka faktör ise küresel güçlerin Ortadoğu’daki kronik sorunların çözüme kavuşturulmasındaki isteksizliği.

Aşiret Ayaklanması, Cevlani’nin Arzuları: Türkiye’yi Ne Bekliyor?

Sun, 01 Oct 2023 0:26:00 GMT

Suriye, tüm bölgeleri itibariyle savaşın sancılarını yaşamaya devam ediyor. Parasında yaşanan trajik değer kaybı ve ardından rejimin en sadık müttefiklerinden Dürzi halkın dahi rejime isyan noktasına gelmesi, Deyrizor’da yaşananlar, Suriye’nin kuzeyindeki güç mücadeleleri de göstermektedir ki Suriye’de istikrarsız ve güvensiz ortam sürme eğilimindedir.

Karabağ’da Ne Oluyor? Ne Olacak?

Sun, 01 Oct 2023 0:41:00 GMT

Karabağ’da Azerbaycan’a dayatılmak istenen statükonun etkili olduğu yaklaşık 30 yıllık ara dönem sona erdi ve Kafkasya’daki taşlar -olması gerektiği gibi- Türkiye ve Azerbaycan lehine yerine oturmaya devam ediyor. Bu süreci sekteye uğratabilecek çeşitli meydan okumalar elbette mevcut ancak yeni dönemin bölge için yapıcı olarak değerlendirilmesi gereken önemli fırsatlar içerdiği de bir gerçek.

Esed'in Çin Ziyaretinden Pekin’in Bölgeye Yönelik Stratejilerini Anlamak

Sun, 01 Oct 2023 0:42:00 GMT

Zamanı çok fazla geri sarmadan, yalnızca Aralık 2022’den günümüze doğru getirdiğimizde, Çin’in Ortadoğu’ya yönelik bir diplomasi atağına giriştiği ve dahası bunu Küresel Güvenlik Girişimi ve Kuşak Yol İnisiyatifi başta olmak üzere farklı dış politika enstrümanlarıyla ya da üyesi olduğu çok taraflı organizasyonlarla ilişkilendirerek desteklediği görülüyor.

Kerkük Krizinde Süreç Nereye Gider?

Sun, 01 Oct 2023 0:54:00 GMT

Kerkük’teki sorunların çözüldüğünü söyleyebilmek zor. Özellikle Irak’ta siyaset ve güvenlik dengesi arasındaki korelasyon düşünüldüğünde, Irak’ın Aralık 2023’te, 2013’ten bu yana yapılmayan seçimleri gerçekleştirmek üzere hazırlık yapması, gerginliğin fitilini yeniden ateşleyebilir. Zira bugüne kadar ki Irak tecrübesi, hemen her seçim öncesi yaşanan gerginlikleri ile biliniyor.

Fransa’da Müslümanlar İçin Yeni, Yepyeni Yasaklar

Sun, 01 Oct 2023 0:59:00 GMT

Fransa’da yeni öğretim yılında yayınlanan genelgeye göre artık kız öğrencilerin ceket, tunik giydiklerinde altına etek ya da pantolon giymesi yasak. Üstelik Danıştay da onayladı. Bütün öğrencilere mi? Hayır! Bu tip bir kılığı şayet dini inanç sistemi dahilinde tercih ettiyse yasak. Yani bu nevi kıyafet, hangi inanç sistemine tabi olursa olsun bütün kız öğrencilere mi yasak? Hayır, Müslümansa yasak!

Muhalefetin Dilemması: İttifaklı mı, İttifaksız mı?

Sun, 01 Oct 2023 0:51:00 GMT

CHP ve Kılıçdaroğlu açısından önümüzdeki süreçte, ittifak modeli ancak İYİ Parti ve HDP/YSP’yi yan yana getirmekle mümkün olacak, ama İYİ Parti ittifaksız seçime gireceğine dair artık çok daha kararlı vurgular yapıyor, HDP/YSP ise kamuoyuna açık bir ittifak şartı ileri sürüyor, bu da ciddi sıkıntılar içeriyor.

Küresel Bir Mesele Olarak Zorunlu Göç: Kim Sorumlu?

Sun, 01 Oct 2023 0:58:00 GMT

İnsanları zorunlu göçe mahkum eden koşulları ve mesul aktörleri tartışmak yerine, göçmenleri hedef almak, bu ülkelerde toplumsal direncin zayıflamasına ve siyasi belirsizliklerin ortaya çıkmasına neden olabilir. Göç politikalarının sistematik uygulaması kadar göç karşıtı/yabancı karşıtı nefret kampanyalarına karşı da direnç geliştirmek üzere söylem ve argüman çalışmalarının yapılması önem arz ediyor.

Türkiye’nin Yüzyılında Güce Güç Katan Etken: Teknoloji

Sun, 01 Oct 2023 0:36:00 GMT

Türkiye gibi teknolojik kabiliyetlerini geliştirirken, statükoyu değiştirmeyi amaçlamayan devletler de bulunuyor. Türkiye’nin amacı, yabancı aktörlerin etkisinden bağımsızlaşmak ve küresel güç hiyerarşisinde konumunu yükseltmek. Bu bağlamda Türkiye, yalnızca bölgesel bir güç olmayı değil aynı zamanda küresel bir aktör haline gelmeyi de amaçlıyor.

Türkiye’de Akıllı Şehirler Deneyimi ve Belediyeler-II

Sun, 01 Oct 2023 0:46:00 GMT

Türkiye Akıllı Şehirler Stratejisinde; akıllı şehir yönetişimi, uygun mali yapının oluşturulması, sürdürülebilirliğin sağlanması, kurumsal bir inovasyon ekosistemi geliştirilmesi, şehircilik hizmetlerinin akıllı biçimlere dönüştürülmesi ve kullanıcıların bu hizmetlerden faydalanma düzeyinin azamileştirilmesi temel öncelikler olarak öne çıkmaktadır.

İYİ Parti ve Üçüncü Yol Popülizmi

Sun, 01 Oct 2023 0:03:00 GMT

Bugün itibariyle bakıldığında İYİ Parti, kendi iç muhasebesini yapmak ve sorunu çözmek yerine başarıyı dışarıda arayan bir yaklaşım benimsemiş görünüyor. Kamuoyuna yapılan açıklamalardan da anlaşılıyor ki seçmeninin ve tabanının kendisinden beklediği ya da en azından beklediğini düşündüğü yeni bir pozisyon alıyor. Bunu da “hür ve müstakil İYİ Parti” olarak tanımlıyor.

Kriter'in Ekim Sayısı Çıktı!

Sun, 01 Oct 2023 0:08:00 GMT

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) bünyesinde hazırlanan Kriter dergisinin 83. sayısı yayında.