Kriter Dergi / sayi

Değişim ve Beklenti Siyasetinin Yönetimi ve Pratiği

Sat, 01 Jun 2024 1:17:00 GMT

AK Parti gibi uzun bir süredir iktidarda olan ve birçok kez seçim kazanan bir parti için değişimin zamanlamasından daha çok ikna ediciliği önemlidir. Bu da kentli, eğitimli, muhafazakar orta sınıfların taleplerini taşıyabilen, farklı taban eğilimlerini uzlaştırabilen, sorun çözme kapasitesini güncelleyen, rakiplerinden daha iyi bir siyaseti üretebilme vizyonunu devam ettiren bir bakış açısıyla olur.

AKINCI TİHA Reisi için Uçtu: Arama Kurtarma Operasyonu

Sat, 01 Jun 2024 0:23:00 GMT

İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi’nin de içinde bulunduğu helikopterin düşmesi sonrasında, bölgedeki arama kurtarma faaliyetleri esnasında, nitelikli sistemlerin önemi daha iyi anlaşıldı. AKINCI TİHA sistemi; havada kalış süresi, menzili, faydalı yük kapasitesi gibi yönleriyle gelişmiş bir sitem olmakla birlikte taşıdığı kamera sistemi ve sensörleri ile gündemin başat aktörü oldu. Gece geç saatlerde Anadolu Ajansı’nın yayımladığı görüntüler, milyonlarca kullanıcı tarafından canlı takip edildi.

İsrail’in Artan Saldırganlığı ve Uluslararası Ceza Mahkemesi ile Adalet Divanı Bünyesinde Son Gelişmeler

Sat, 01 Jun 2024 0:50:00 GMT

Siyonist yönetim, 7 Ekim sonrasında yapısal bir krizle yüzleşmeye başladı. Antisemitizm söylemi üzerinden kendisine meşruiyet alanı oluşturan ve “minareyi çalan kılıfını hazırlar” babınca gerçekleştirdiği tüm saldırılarda uluslararası kamuoyunu bir şekilde ikna etmeyi başaran işgal devleti, Gazze’deki soykırımı nedeniyle yeni bir gerçeklikle yüzleşiyor ve her gün küresel çapta çığ gibi büyüyen tepkiyi derinden hissediyor.

Rusya’da Kabine Değişikliği: Stratejik Dengeleme

Sat, 01 Jun 2024 0:54:00 GMT

10 başbakan yardımcısı ve 21 federal bakandan oluşan Rusya’nın “Yeni Kabinesi” büyük oranda eskisi ile aynı kalmıştır. Nitekim, değişim oranı Rus haber ajansı TASS’ın hesaplamasına göre yüzde 13’tür. Fakat değişimin niceliğinden ziyade niteliğine odaklanıldığında, Putin’in hamlelerinin daha derin ve stratejik olduğu görülmektedir.

Can Çekişen Fransız Sömürgeciliğinin Son Perdesi: Yeni Kaledonya

Sat, 01 Jun 2024 0:59:00 GMT

Macron’un Fransa’sı ABD, Rusya ve Çin Halk Cumhuriyeti’ne karşı küresel rekabet arayışı içerisinde. Ancak Fransa’nın kendi kaynakları bu çapta bir meydan okumaya yetmediği gibi, Avrupa Birliği’nde ortak savunma kimliği üzerinden ordu oluşturma yoluyla bu hedefe yürümesini sağlayacak, sinerjiyi oluşturacak kapasitesi de yok. Dahası, Fransa her geçen yıl “Dimyat’a pirince giderken, evindeki bulgurdan olmakta”.

Gazze İçin Ayağa Kalkmak: ABD Üniversitelerindeki İsrail Karşıtı Protestolar ve Siyasi Yansımaları

Sat, 01 Jun 2024 0:05:00 GMT

ABD üniversitelerinde başlayan ve Avrupa’ya da yayılarak toplumdan siyasete birçok alanı etkileyen Gazze protestoları, sadece bir insan hakları savunusu değil, aynı zamanda siyasi ve sosyal değişimin habercisi olarak anılabilir. Bir anlamda protestoların 68 ruhunu yeniden canlandırarak, günümüz siyasi ve sosyal dinamiklerini şekillendirdiği görülmektedir.

Küresel Kampüs Aktivizmi: Filistin'e Destek Gösterilerine Antidemokratik Müdahaleler

Sat, 01 Jun 2024 0:12:00 GMT

Filistin’in haklı mücadelesine destek amacıyla global ölçekte kampüslerde tanıklık edilen “öğrencilerin insan hakları aktivizmi dalgası”, adaletsizliğe, haksızlığa ve insan hakları ihlallerine meydan okuyan güçlü bir gençlik hareketinin fitilini ateşledi. Üniversite öğrencileri, protestolar yoluyla Filistinlilerin sesini yükseltmeyi amaçlamanın yanı sıra, yönetici siyasi elitlerden kurumsal hesap verebilirlik de talep ediyorlar.

Nekbe’nin Tarihçesi: “Geri Dönüş Hakkı” Marjinalleşiyor mu?

Sat, 01 Jun 2024 0:22:00 GMT

Bugün Gazze’de yaşanan insani dram, “İkinci Nekbe” olarak adlandırılmayı hak edecek kadar korkunç boyuttadır. Fakat, “Birinci Nekbe”den farklı olarak, ne Gazze halkı topraklarından çıkmayı kabul etmekte ne de İsrail, direniş gruplarına boyun eğdirebilmektedir. Filistin kolektif hafızasını yeniden canlandıran bu tarihi direniş, Nekbe’ye ilişkin yeni bir denklem oluşturma ve “geri dönüş hakkı”nı mümkün kılma potansiyeline sahiptir.

Birleşik Krallık’ta Seçim Yılı: İngiltere Yerel Seçimleri ve Sonrası

Sat, 01 Jun 2024 0:29:00 GMT

Başbakan Sunak’ın takvim gereğince yıl sonunda yapılması beklenen seçimlerin Temmuz’a çekildiğini açıklamasıyla birlikte Birleşik Krallık’ta seçim kampanyası süreci de başlamış oldu. Yapılan anketlerde İşçi Partisi’nin seçimi kazanmasına kesin gözüyle bakılıyor. Bu da 14 yıllık Muhafazakar Parti iktidarının ülkede sona ereceği anlamına geliyor.

Kuveyt Meclisi’nin Feshi ve Kuveyt Demokratik Yapısı

Sat, 01 Jun 2024 0:39:00 GMT

Önümüzdeki dört sene içinde hedeflenen ekonomik ve siyasi istikrar, Emir Meşal’in ve Kuveyt’in bu olağanüstü hal sonrası özgürlüklerini de belirleyecektir. Anayasanın bazı maddelerini ve Meclisi askıya almasına rağmen vadettiği reformları yerine getiremezse bu Emir’e ve es-Sabah ailesine olan güveni daha da sarsacak ve onlara karşı olası bir kalkışmayı daha da olağan hale getirecektir.

Almanya’da Ordunun Güçlendirilmesi Hedefi ve Güncel Siyasi Yansımaları

Sat, 01 Jun 2024 0:39:00 GMT

Rusya’nın Ukrayna’ya 24 Şubat 2022’de başlayan saldırılarıyla birlikte Almanya’da etkileri günümüzde de süren güvenlik ve savunma politikalarında önemli değişikliklere gidildi. Almanya’nın tehdit algısında bir üst seviyeye geçilirken, aynı zamanda Batılı müttefiklere yönelik askeri ve savunma noktasında bir nevi bağımlılık gerçeğiyle de en nihayetinde yüzleşilmek durumunda kalındı.

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in Avrupa Ziyareti ve Avrupa Birliği-Çin İlişkilerinin Dinamikleri

Sat, 01 Jun 2024 0:43:00 GMT

Çin Devlet Başkanı Cinping’in son Avrupa seyahati, son derece karmaşık bir konjonktürde; ekonomik güvenlik, Transatlantik ilişkileri ve üye devletler-AB düzeyi dengesi gibi temalarla şekillenmiştir. Ziyaret, Çin ve Avrupa arasındaki dengelerin, jeoekonomik ağırlık noktasının oldukça yoğunlaştığı bir rotada ilerlediğini gözler önüne sermektedir.

2019’dan Bugüne DEAŞ’ın Serüveni

Sat, 01 Jun 2024 0:52:00 GMT

2019’da Suriye’nin doğusundaki son topraklarını da kaybeden örgüt, devlet olma ve hüküm sürme iddiasında büyük bir darbe yiyerek Suriye-Irak hattında yeraltına çekilmiştir. Örgütün alan hakimiyetinden uzaklaşması, “DEAŞ için yolun sonu geldi” yorumlarının gündeme gelmesine sebep olsa da DEAŞ’ın Irak-Suriye hattında yani merkez bölgesinde aktifliği farklı bir düzlemde devam ederken, bölge ötesi uzantıları da beklentinin aksine sönmek yerine büyümüşlerdir.

Trump 2.0: Daha Tehlikeli Bir Dünyada Dış Politika

Sat, 01 Jun 2024 0:56:00 GMT

Özetle, yeni Trump döneminin dünya siyasetini daha da tehlikeli bir vasata sokacağını öngörmek gerekir. Dünya daha şimdiden Ukrayna’dan Gazze’ye ABD’nin denetiminden çıkmış yeni bir ateş çemberinin etkisine girmiş durumdadır. Daha da içine kapanmış, tek taraflı, daha saldırgan ve liberal normlara daha az bağlı bu yeni düzende İran, Kuzey Kore, Tayvan ve Güney Çin Denizi'nde çatışma riski artacaktır.

Avrupa Kendini Savunabilir mi?

Sat, 01 Jun 2024 0:00:00 GMT

Kağıt üzerinde Batı’nın hem askeri hem de ekonomik gücü Rusya’nınkinden fazla. Rusya için NATO ile bir çatışmaya girmek kötü sonuçlanabilir. ABD olmasa bile, Avrupa’nın ekonomik potansiyeli Rusya’nınkini kolayca zora sokabilecek düzeyde. Peki, Rus liderliği bu gerçekler karşısında neden caymıyor? Avrupa’nın herhangi bir askeri saldırıya karşı koyacak iradeden yoksun olduğuna çok açık bir şekilde inanmış olmaları, buna cevap olabilir.

Miçotakis’in Türkiye Ziyaretinin Pozitif Sürece Etkileri

Sat, 01 Jun 2024 0:05:00 GMT

Miçotakis’in ziyaretinin bizatihi kendisi, yani gerçekleşmiş olması ikili ilişkilerin gelişimine önemli bir katkı olmuştur. Ayrıca bazı beklentilere de hitap edilmiştir. Ancak, gerilimin Türk ve Yunan ekonomilerine maliyeti ve sorunların çözümsüz kalmasına yol açabilecek olmasına rağmen Miçotakis’in gerilime yol açabilecek ifadeleri, akıllarda kalan kısımlar olmuştur, denebilir.

Trajik Bir Kazanın Matem Töreninden Notlar

Sat, 01 Jun 2024 0:30:00 GMT

Cenaze merasimlerine katılan yüz binler siyaha bürünmüştü. Siyah, geleneksel olarak matem rengi anlamına geliyor. Sokaktaki kitlelerin çoğunluk olarak rejime sadık, olumlu bakan profil olduğunu söylemek doğru olacaktır. Buna karşılık reformist çizgideki kişilerin de oldukça üst düzey kişilerin ölümünün ardından matem gününe katılım sağladığı ortadaydı.

Ulusal Güvenlik, İfade Özgürlüğü ve Hipokrasi Çelişkisinde Tiktok

Sat, 01 Jun 2024 0:50:00 GMT

Sosyal medyanın Arap Baharı sırasında oynadığı role dönük Batı’nın sıraladığı övgüler, günümüzdeki TikTok kısıtlama girişimleriyle tam bir tezat içindedir. Bu devletler, uzak diyarlarda yaşanan ayaklanma veya protestolar sırasında sosyal medyanın erişimini savunurken konu kendileri olduğunda, geçmiş açıklamaları yapmamışçasına, tutarsız ve ikiyüzlü kararlara imza atmaktadır.

Antisemitizm Suçlamasının Araçsallaştırılması

Sat, 01 Jun 2024 0:00:00 GMT

Yaşanan bu yıkım ve engeller sonrasında dünyanın ayağa kalkması beklenirken başta sözde şiddet karşıtı Batılı ülkeler olmak üzere birçok ülke olanlara tepkisiz kalmışlardır. Aksine birçok ülkede İsrail karşıtı etkinlikler yasaklanmış ve Filistin halkının yanında olmak isteyen insanlar ise ayrımcı uygulamalarla karşılaşmışlardır.

Reisi Sonrası İran İç Dengeleri

Sat, 01 Jun 2024 0:06:00 GMT

Haziran sonunda yapılacak seçimlerde müesses nizamın 2020 İslami Şura Meclisi seçimleri ve 2021 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde sergilediği seçim mühendisliği tavrında herhangi bir değişikliğe gitmeyeceği kanaati ön plana çıkmış bulunuyor. Bunun en belirgin nişanesi de 1 Mart’ta düzenlenen on ikinci dönem İslami Şura Meclisi seçimleridir.

UCM Savcısından 7 Ekim ve Sonrası İçin Tutuklama Talebi: Gerekçe, Tepkiler ve Yansımaları

Sat, 01 Jun 2024 0:53:00 GMT

Mahkemenin bu konuda vereceği karardan bağımsız olarak, şimdiye kadar ki uluslararası hukuk ihlallerine rağmen hiçbir müeyyide ile karşılaşmamış olan İsrailli yetkililerin ilk defa tutuklanma tehlikesiyle karşılaşması; İsrail’in hukukun üzerinde olduğu algısına bir darbe vururken, mevcut küresel düzendeki çarpıklıklara rağmen adaletin sağlanması için hâlâ bir umut olduğunu göstermiştir.

ABD’nin Sahel’den Çekilmesinin Çevre Ülkelere Etkileri

Sat, 01 Jun 2024 0:00:00 GMT

Afrika’da Sahel Kuşağı’nda yer alan ülkelerin Fransa başta olmak üzere Batılı güçlere karşı olumsuz bakış açıları süregeliyor. Şu aşamada, Kızıldeniz’den Batı Afrika’ya kadar olan bölgede tek güvenli alan olarak Çad öne çıkıyor. Bölgedeki neredeyse tüm iç ve dış dinamikler, tam anlamıyla iç içe geçmiş bir durumda. Sahel Kuşağında yaşanan tüm olayların etkilerinin, mevcut sınırların çok ötesine geçmesi de kaçınılmaz görünüyor.

Amerikan Kongresi’nin Siyonizm Tutkusu

Sat, 01 Jun 2024 0:07:00 GMT

UCM Savcısı Kerim Han’ın, Netanyahu ve Gallant’ın tutuklanmasına yönelik talebi üzerine “Amerika, Uluslararası Ceza Mahkemesi’ni cezalandırmalı ve Kerim Han’a haddini bildirmeli” sözleriyle öfkesini gizleyemeyen Amerikan Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, açıklamaları ve tavırlarıyla “Amerika, uluslararası sistemin patronu ve biz siyonistler de Amerika’nın patronuyuz” mesajını verdi.

Kalkınma Yolu Projesi: Küresel, Bölgesel ve Türkiye Açısından Tahliller

Thu, 13 Jun 2024 10:44:00 GMT

Sahip olduğu jeopolitik ve stratejik yönetim kabiliyeti sayesinde bölgesel güç olan Türkiye’nin, küresel projelerin hem kesişim noktası hem de merkezi haline gelmesi kaçınılmaz hale geldi. Türkiye, Irak, Katar ve BAE arasında imzalanan “Kalkınma Yolu Projesi” de Türkiye’nin siyasi, ekonomik ve askeri girişimlerinin en az bir yıllık çabasının bir nüvesi olarak küresel ve bölgesel çok yönlü etkileri bünyesinde barındırıyor.

Yeni Anayasa Arayışı ve Siyasette Yumuşama

Sat, 01 Jun 2024 0:47:00 GMT

Hemen belirtilmeli ki yeni anayasa ve siyasette yumuşama, birbirini besleyecek ve kolaylaştıracak süreçler olacaktır. Siyasi parti liderleri arasında, 31 Mart yerel seçimleri sonrasında çok da öngörülmeyen bir şekilde bir görüşme trafiği başladı. Görüşmelerden sonra da genellikle olumlu mesajlar öne çıktı.

Yapay Zekânın Akademik Yazımdaki Rolü: Faydalar, Riskler ve Etik Düşünceler

Sat, 01 Jun 2024 0:24:00 GMT

Yapay zekâ ve özellikle Büyük Dil Modelleri, akademik yazımda önemli bir potansiyel taşımaktadır. Bu modeller, veri analizi, literatür taraması, yazım yardımı ve akademik yayıncılık gibi alanlarda sağladıkları yenilikçi çözümlerle araştırmacıların işini kolaylaştırmaktadır. Ancak, yapay zekânın sağladığı bu fırsatlar yanında, kalite ve güvenilirlik sorunları, bağımlılık ve beceri kaybı ile ön yargı gibi riskler de göz önünde bulundurulmalıdır.

İYİ Parti: Tamam mı Devam mı?

Sat, 01 Jun 2024 0:11:00 GMT

Gelinen noktada İYİ Parti’nin neden kaybettiğini çok iyi analiz etmesi, çıkış yolları için de gerçekten de “hür ve müstakil” olmayı deneyebilmesi, önemlidir. Seçim kaybı ile birlikte “hür ve müstakil olmak için bedel ödedik” diye bir çıkarsamada bulunmak elbette önemlidir. Ancak bu ödenen bedel gerçekte “hür ve müstakil olmak için” değil, “hür ve müstakil bir parti olarak” kurulup yola çıkılmadığı içindir.

CHP’de Değişimin İz Düşümü

Sat, 01 Jun 2024 0:42:00 GMT

CHP, son seçimde ana söylemlerini büyük oranda sahadan gelen memnuniyetsizlikler üzerine kurdu. Bu anlamda CHP’nin sahada seçmenlerin şikayetlerini tespit edebildiğini ve bu tespit üzerinden seçmenlerde karşılık bulabilecek söylemler geliştirebildiğini gördük. Söz konusu durum her ne kadar ilk bakışta oldukça sıradan görünse de CHP için bunun da yaşanan değişimlerden biri olduğunu söylemek mümkün.

Siyasette Yumuşama: Ama Nereye Kadar?

Sat, 01 Jun 2024 0:55:00 GMT

Siyasette yumuşamanın gerçekten anlam ifade edebilmesi için muhalefetin, iktidarın bugüne kadar izlediği çizgiye gelmesi gerekiyor. Bunun tersini düşünmek, yani AK Parti’nin güvenlik ve uluslararası ilişkiler politikalarında bir değişiklik olmasını beklemek gerçekçi bir yaklaşım değil. Buna karşılık, CHP’nin temel meselelere yönelik geleneksel bakışının değişebileceğini düşünmek de iyimserlik olacak.

Kamuda Tasarruf, Etkinlik ve Verimlilik

Sat, 01 Jun 2024 0:42:00 GMT

Tasarruf ve verimlilik paketi, Türkiye’de onlarca yıldır yapıldığı gibi kamuda tasarruf, bütçede disiplin ve kamu yatırımlarında verimliliği esas almaktadır. Bütçe açıklarının, bu adımlarla tekrar milli gelirin yüzde 3’ü seviyelerinin altına çekilmesi hedeflenmektedir. Bu sayede, Türkiye’nin, 1990’lardaki gibi, sürekli ek bütçelere ihtiyaç duyan; bütçe, cari denge, enflasyon ve kur tahminleri tutmayan bir ülke haline gelmemesi önemlidir.

Kriter'in Haziran Sayısı Çıktı!

Sat, 01 Jun 2024 0:12:00 GMT

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) bünyesinde hazırlanan Kriter dergisinin 91. sayısı yayında.