Kriter Dergi / sayi

Tırmanan Şiddet Ortadoğu’yu Nereye Sürüklüyor?

Thu, 01 Feb 2024 0:44:00 GMT

Ukrayna'daki savaş ile hızlanan küresel güç rekabeti, 7 Ekim sonrasında Ortadoğu'da bölgesel güçleri de içine alan yepyeni bir sarmala dönüşüyor. Terör örgütleriyle mücadele, egemenliğe ve toprak bütünlüğüne saygı, bölge ülkelerinin üzerine titizlendiği konular elbette. Ancak her bir çatışmanın yeni belirsizlikleri ve çatışmaları tetiklemesi, kaygı verici bir gidişatı gösteriyor.

Başka Türkiye Yok Ama Bu Kafaların da Örneği Yok

Thu, 01 Feb 2024 0:48:00 GMT

Türkiye’nin sınırlarımızın dışındaki askeri üslerine yapılan itirazların hiçbirinin, bu isimler tarafından başka ülkelere yönlendirilmemesi elbette ki manidardır. Keza, bu isimlerin önemli bir kısmının, kendilerinin görev yaptığı dönemlerde, askeri ve sivil hedeflerin terör örgütleri tarafından basılıp, büyük zayiat verildiği günleri hatırlamamaları, bilmemeleri mümkün değil.

Türkiye’nin Terörle Mücadelesi: Taktiksel Sabır, Stratejik Sadakat

Thu, 01 Feb 2024 0:55:00 GMT

Türkiye’nin taktiksel sabır gösterdiği PKK ile mücadele konusunda her ihtimalde ancak askeri seçeneklerle kazanımlar elde edebileceği akılda tutulmalıdır. ABD’nin Suriye’den çekilmesi planlarının yeniden gündeme geldiği bugünlerde, Türkiye için büyük fırsatlarla birlikte büyük riskler de belirmektedir.

Terörizmle Mücadelede Beklentiler

Thu, 01 Feb 2024 0:45:00 GMT

Kapsamlı bir kara harekatı için öncelikle terör hedeflerinin yumuşatılması, teröristlerin mukabele yeteneklerinin çökertilmesi ve kara harekatı sonrasında elde edilen kazanımların kalıcı olması gerekiyor. Bu nedenle kapsamlı kara harekatından ziyade akıllı harekatlara odaklanmak tercih edilebilir. Terör örgütünde zaafa neden olacak hedeflere yönelmek, bazen büyük kara operasyonlarına göre daha etkili.

Savunma Sanayii ve Terörle Mücadele

Thu, 01 Feb 2024 0:54:00 GMT

Savunma sanayii bağlamında tek tek büyük platformların muharebe etkinliği yerine kapsamlı bir ekosistem olarak bütüncül bir değerlendirme yapmak, terörle mücadele bakımından etkisinin anlaşılmasını kolaylaştıracaktır. Kaydedilen ilerleme ile birlikte artık terörle mücadelede hayati önem taşıyan sistem ve alt sistemleri Türkiye çok büyük oranda kendisi üretebiliyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki “Kentsel Dönüşümün Önemli Sacayakları: Bakanlık, Belediye ve Vatandaş”

Thu, 01 Feb 2024 0:21:00 GMT

6 Şubat’ın yıl dönümünde deprem bölgesindeki bir yıllık gelişmeleri, bugün bulunduğumuz noktayı, geleceğe dair önlem ve planları Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki ile konuştuk.

Kahramanmaraş Depremi, TOKİ ve Kentsel Dönüşüm

Thu, 01 Feb 2024 0:29:00 GMT

6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinden etkilenen bölgelerin hızla ayağa kaldırılması ve kentsel dönüşümü yavaşlatan bazı mevzuat engellerini ortadan kaldırma amacıyla; 6306 Sayılı Kanun kapsamında yapılan değişiklik ile deprem açısından riskli yapıların tespiti, tahliyesi ve yıkımı ile ilgili idareye daha çok yetki verilmiş ve yıkımın ardından arsa haline gelen taşınmaza ilişkin ayrıntılı düzenlemeler yapılmıştır.

Birinci Yılında Depremzedelere Yönelik Kamusal Sosyal Politikalar

Thu, 01 Feb 2024 0:31:00 GMT

Kamusal sosyal politikaların deprem ayağında hemen hemen tüm bakanlıkların dolaylı veya doğrudan katkıları olmakla birlikte öne çıkan iki bakanlık Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’dır ve geçen bir yıllık sürede bu iki bakanlık uygulamaları, sosyal politika açısından çok daha fazla önemlidir.

6 Şubat Depremlerinin Makro Resmi

Thu, 01 Feb 2024 0:05:00 GMT

2023 tarihli resmi hesaplara göre 6 Şubat depremlerin Türkiye ekonomisine maliyeti 104 milyar doları buldu (Türkiye’nin 1 yıllık GSYH’sinin yaklaşık yüzde 10’u). Farklı raporlar ve akademik çalışmalarda, sadece konut ve fiziki sermaye yıkımlarının zararının dahi 70 milyar doları bulabileceği tahmin ediliyor.

Almanya’nın İsrail’e Koşulsuz Desteğinin Arkasında Ne Var?

Thu, 01 Feb 2024 0:52:00 GMT

Modern Almanya’nın dış ve güvenlik politikası, özellikle Almanya’nın birleşmesinden sonra uluslararası sistemin kritik kavşaklarında dönemsel evrilmelere uğramış olsa da uluslararası camianın nazarında, hatırı sayılır antimilitarist ve “çok taraflılık” geleneğini benimsemiş bir güç olarak itibar görüyordu. 7 Ekim 2023’ten itibaren Almanya, dünya kamuoyu nezdinde gitgide itibar kaybına uğramaya başladı.

Uluslararası Adalet Divanı’nın İsrail’e Karşı Önleyici Tedbirler Kararı

Thu, 01 Feb 2024 0:59:00 GMT

Divan, her ne kadar ateşkes anlamına gelecek bir tedbiri net bir şekilde ifade etmemiş olsa da, yukarıda sayılan ve Soykırım Sözleşmesi’nin 2. ve 3. maddelerinde sayılan eylemleri doğrudan sayarak, bu eylemlerin durdurulmasını hatta İsrail Silahlı Kuvvetleri’nin bu eylemleri durdurmasının sağlanmasını istemesi önem arz etmektedir.

Artan Jeopolitik Riskler ve Kızıldeniz’in Güvenliği

Thu, 01 Feb 2024 0:32:00 GMT

Husilerin bölgedeki saldırıları, ekonomik olarak da önemli güvenlik sorunlarına sebep oluyor. Bu sorunların en mühimi deniz seyrüseferi güvenliğinin etkilenerek, küresel tedarik zincirinde aksamalara yol açması. Büyüyen riskler; sigorta risk primlerinin artmasına, bu riski göğüslemeyip rotayı uzatan şirketlerin ise ulaşım maliyetlerinin büyümesine yol açıyor.

“Kara Şabat’ın” Travması: 7 Ekim Sonrası İsrail Sokağı

Thu, 01 Feb 2024 0:28:00 GMT

İsrail’de tüm yaşananlara yönelik iki toplumsal ve bireysel tepki oluştu. Bir kesim, Gazze’de yaşananlara dair en ufak bir sözü, 7 Ekim’in, dolayısıyla Yahudi mağduriyetinin ve Holokostun inkarı olarak addetmeye başladı. Bir diğer kesim ise İsraillilerin başına gelenlerin müsebbibi olarak iktidardaki koalisyonu ve özel olarak Netanyahu’nun bizzat kendisini gördü.

Mervan Bergusi: HAMAS Neden En Büyük Rakibini Özgürleştirmek İstiyor?

Thu, 01 Feb 2024 0:32:00 GMT

Genç yaşta el-Fetih saflarına katılan Mervan Bergusi, ömrünün yarısından fazlasını hapishanelerde ve sürgünde geçirdi. Birinci ve İkinci İntifada sırasında üstlendiği rollerle “direniş” düşüncesine yakın olduğu izlenimi veren Bergusi, Madrid Konferansı ve Oslo Antlaşmaları sürecindeki desteğiyle de “uzlaşmacı” çizgiye uzak olmadığını ortaya koydu.

Amacına Ulaşmayan Normalleşme Girişimi: Amman-Şam İlişkilerinde Sınır Güvenliği Sorunu

Thu, 01 Feb 2024 0:02:00 GMT

Mahir Esed komutasındaki 4. Zırhlı Tümen ve Hizbullah’ın başını çektiği uyuşturucu üretim ve dağıtım ağı, Şam başta olmak üzere Suriye’nin batısında milislerce korunan tesislerde üretilen uyuşturucuyu, kara ve deniz yoluyla bölge uyuşturucu ağına ulaştırmaktadır. Rejim ve müttefiki İran unsurlarının ortaklaşa gerçekleştirdiği bu operasyonda, Ürdün sınırı, kaçakçılık için en sıcak rota haline gelmiştir.

Ortadoğu’da Bölgesel Bir Savaş Çıkma İhtimali Var mı?

Thu, 01 Feb 2024 0:20:00 GMT

Bir taraftan İsrail’in başındaki Netanyahu’nun iktidarını sürdürme gayreti, diğer taraftan da ABD’nin başındaki Biden’ın yeniden seçilme çabası, bölgedeki gelişmelerin seyrini etkilemektedir. Bu tür kırılgan durumlarda, şahsi veya grup menfaatlerini önceleyen yöneticilerin çatışmacı kararlarının, bölgeyi derin bir çatışma sarmalının içine sokma ihtimali çok yüksektir.

Gazze Direnişinin Mahiyeti Üzerine

Thu, 01 Feb 2024 0:25:00 GMT

Kassam Tugaylarının öncülüğündeki operasyonun, İsrail toplumu ve devlet aklı üzerinde oluşturduğu psikolojik baskı, Tel Aviv’in tüm dünyayı karşısına almak pahasına bir saldırganlık stratejisini benimsemesiyle sonuçlandı. Aksa Tufanı, Filistin halkı için korku bariyerlerini yıkarken, işgal devletinde ise hissedilen derin korku nedeniyle irrasyonel bir saldırganlığı öne çıkardı.

Körfez Ülkeleri Yemen Krizine Nasıl Yaklaşıyor?

Thu, 01 Feb 2024 0:47:00 GMT

Husilerin Kızıldeniz’de İsrail ile ilişkili olduğunu öne sürdükleri ticari gemilere saldırıları ve ABD-İngiltere’nin liderliğini üstlendiği Husileri hedef alan hava operasyonları, bölgesel ve küresel güç dengelerini doğrudan etkiledi. Bu yeni jeopolitik iklimde Körfez ülkelerinin Bahreyn hariç tamamı, oldukça temkinli politikalar takip etti.

İbrahim Reisi’nin Türkiye Ziyareti

Thu, 01 Feb 2024 0:08:00 GMT

Reisi’nin ziyareti esnasında taraflar on konuda iş birliği anlaşması imzaladılar. Ticaret hacminin 30 milyar dolara çıkarılması görüşmelerde öne çıkan başlıklar arasındaydı. Yine sınır kapılarının çoğaltılması, ortak sınır ticaret bölgelerinin kurulması, demir yollarının daha aktif hale getirilmesi ve Afganistan kaynaklı göç hareketi gibi konular da masadaydı.

İsrail’de Rezerv Askerlerin Toplumsal Mobilizasyonu ve Gazze Savaşı

Thu, 01 Feb 2024 0:15:00 GMT

İsrailliler 115 gündür ülke yöneticilerinin sorumluluk almadığından şikayet ediyorlar. İktidar elitlerinin ise Gazze’de başlattıkları savaşı nasıl sürdürecekleri ve daha da önemlisi savaş sonrasında ne yapacaklarına dair bir stratejileri bulunmuyor. Konjonktürün ivmelendirmesiyle ve stratejik bir bakış açısı yoksunluğunda, her geçen gün İsrail toplumunda hoşnutsuzluk artıyor.

İsrail İstihbarat Zafiyeti ve 7 Ekim Vakası: Sürpriz Teorisi Açısından Bir İnceleme

Thu, 01 Feb 2024 0:51:00 GMT

7 Ekim saldırısı tarihi açıdan oldukça anlamlı bir günü sembolize ediyordu. Bundan tam 50 yıl önce Yom Kippur savaşında gerçekleşen Mısır ve Suriye ordularının sürpriz atağı, iki sürpriz arasında analoji kurulmasına sebep oldu. Üstlere aktarılan istihbari verilerin yorumlanmasındaki yanlış değerlendirmelerin sonucu da İsrail için harekat yenilgisi anlamına gelmişti.

Navalni Öldü mü, Öldürüldü mü?

Mon, 19 Feb 2024 16:32:00 GMT

Navalni’nin ve muhalefet faaliyetlerinin, Rusya’da alışık olunan “yerleşik” muhalefetten ayrıştığı açık. Bu sebeple, Navalni ve onun muhalefet faaliyetleri, Putin’i zayıflatma, bütüncül değilse bile mevzi alanlarda zafiyete uğratma, içeride ve dışarıda itibarını zedeleme kapasiteleri üzerinden Batı için önem ve değer arz ediyordu. Navalni, Batı için önem ve değer arz ettiği nispette de doğal olarak Putin ve iktidarı için tehdit oluşturuyordu.

Siyasal Partilerin Yerel Seçim Stratejileri: İttifaklar, Adaylar ve Vizyon

Thu, 01 Feb 2024 0:32:00 GMT

2023 Seçimleri, Millet İttifakı bileşenlerinin siyasi türbülansa girmesine yol açtı. CHP’de yaşanan “değişim” tartışmaları gölgesinde yeni başkan belirlendi. İYİ Parti, ittifak siyasetini sonlandırdı, “müstakil” hareket edebileceği üçüncü yol arayışına girişti. Gelişmeler, 31 Mart’taki yerel seçimler için adaylar özelinde parti stratejilerini ve ittifakların genel görüntüsünü, gündemin merkezine yerleştiriyor.

AK Parti’nin Yerel Aktörleri ve Siyaset Üretimi

Thu, 01 Feb 2024 0:33:00 GMT

Yerel seçim sürecine girdiğimiz bugün her siyasi partinin özellikle aktörler konusunda eleştirilere maruz kaldığını görüyoruz. AK Parti, kurulduğu günden bugüne Refah Partisi kadrolarını, geleneksel STK’ları, milliyetçileri, muhafazakarları, sağcıları içeren oldukça geniş bir yelpazeden siyasi aktörü sahneye çıkarmıştır. Zaman zaman sol gelenekten gelip AK Parti’de siyaset yapan isimler de olmuştur.

Türkiye'nin İlk Astronotuyla Uzayda Açılan Yeni Çağ

Thu, 01 Feb 2024 0:21:00 GMT

Türkiye'nin ilk astronotunu uzaya göndermesi, geçmişte, küresel uzay topluluğu içindeki profilini güçlendirmek için özverili çalışmalarının, çabalarının doruk noktası ve bir kilometre taşı olmuştur. Bu bağlamda, Türkiye'nin kendi astronotunu uzaya gönderme başarısı; stratejik, ekonomik, bilimsel ve önemli bir şekilde psikolojik boyutları kapsayan çok yönlü bir anlam taşımaktadır.

İstanbul ve Türkiye’de Belediyecilik

Thu, 01 Feb 2024 0:59:00 GMT

Maalesef veriler, vaatlerle ya da söylemlerle uyuşmuyor. İlklerin şehri, öncü belediyeciliğin şehri İstanbul, ne yazık ki; ileri doğru adımlar atamamış gözüküyor. İstanbul’un, şehircilik anlamında rol model olması, beledi hizmetlerin en iyi görüldüğü yerlerden olması gerekirken, temel meselelerin hâlâ çözülememesi maalesef hem hemşehrileri hem tüm ilgilileri üzüyor.

AK Parti’nin Seçim Beyannamesi: Türkiye Yüzyılı Şehirleri İçin Gerçek Belediyecilik

Thu, 01 Feb 2024 0:17:00 GMT

“Türkiye Yüzyılı Şehirleri için Gerçek Belediyecilik” sloganıyla duyurulan ve bir tür manifesto niteliğindeki beyanname, oldukça kapsamlı ve detaylı. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın 31 Mart yerel seçimlerini, “Türkiye Yüzyılı’nın ilk seçimleri” olarak tarif etmesi, beyannameyi AK Parti’nin Türkiye Yüzyılı’ndaki yerel yönetim vizyonu olarak değerlendirilmesini de beraberinde getiriyor.

Popüler Kültür Üzerinden İran’a Bakmak: Kızıl Goncalar Dizisi Örneği

Thu, 15 Feb 2024 12:42:00 GMT

Oryantalistler bu coğrafyayı, her zaman Avrupa’nın çok eskiden geride bıraktığı mezhep çatışmaları ve kabile savaşları gibi arkaik örüntülerle tanımladılar. Çünkü bu onlara müdahale hakkı ve işledikleri suçlardan arınma fırsatı sağladı. Bölgeyi primordial bağların belirlediği kan davaları üzerinden tanımlamak, dış aktörler için bulunmaz bir nimetti. Perde arkasında suçlu olarak işaret edilmeden rahatça bölgeyi dizayn ettiler. Bu anlayışın yaygınlık kazanması ve yerel nüfus tarafından içselleştirilmesi ise sadece sahada değil zihinler üzerinde kazandıkları hakimiyeti de gözler önüne seriyor.

Ankara-Brüksel İlişkilerine Dinamizm Kazandırmak: “Nasıl Bir Ortaklık?”

Thu, 01 Feb 2024 0:43:00 GMT

Ankara-Brüksel hattındaki kimi çevrelerce “kopma noktasına geldiği” ifade edilen ilişkilere “kazan-kazan” mantığı çerçevesinde somut iş birliği alanları üzerinden yeniden dinamizm kazandırmanın imkanlarını inceleyen Talha Köse’nin editörlüğünü üstlendiği Nasıl Bir Ortaklık? Türkiye-AB İlişkilerini Yeniden İşler Kılmak adlı eser SETA Vakfı Yayınlarından çıktı.

Türkiye Yüzyılının Başlangıcı: 2023’te Türkiye

Thu, 01 Feb 2024 0:48:00 GMT

2010’dan günümüze artık akademik bir gelenek haline gelen “SETA Yıllığı” çalışmalarının sonuncusu olan 2023’te Türkiye; Nebi Miş ve Murat Yeşiltaş’ın editörlüğünde uzman bir yazar grubunun makalelerini içerirken, Türkiye’deki siyasal tarih yazımına da önceki yıllarda olduğu gibi değerli bir katkı sunuyor.

Kriter'in Şubat Sayısı Çıktı!

Thu, 01 Feb 2024 0:48:00 GMT

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı (SETA) bünyesinde hazırlanan Kriter dergisinin 87. sayısı yayında.